Goedaardige zwellingen balzak
Een Hydrocèle (waterbreuk) of Spermatocèle (cyste van de bijbal) zijn onschuldige goedaardige zwellingen in de balzak. Deze zwellingen komen zeer frequent voor en behoeven lang niet altijd een behandeling. Alleen wanneer de zwelling dusdanig groot is en deze in de weg zit kan een behandeling overwogen worden. Bij een hydrocèle of spermatocèle bestaat nooit het gevaar dat zij kwaadaardig worden, als er niets aan gedaan wordt.
Waterbreuk of hydrocèle (hydros = vocht ; cèle = holte)
Normaal worden de zaadballen omgeven door een met vocht gevuld vlies waarbinnen de zaadbal kan bewegen. Onder bepaalde omstandigheden, zoals een trauma (ongeval) of infectie, maar heel vaak ook zonder aanwijsbare oorzaak, neemt de hoeveelheid vocht rond de bal sterk toe. Zo ontstaat een hydrocèle. Soms ontstaat een hydrocèle ook als reactie op een gezwel of ernstige ontsteking. Het is dan belangrijk dat de oorzaak van de hydrocèle nader onderzocht wordt. Meestal is een lichamelijk onderzoek hiertoe voldoende, soms dient echografisch onderzoek van de balzak verricht te worden.

Cyste Bijbal of Spermatocèle
Spermatocèle's ontstaan vanuit de bijbal. Het zaadvocht dat in de zaadbal wordt gevormd wordt naar de bijbal getransporteerd alwaar verdere rijping plaatsvindt. vanuit de bijbal gaat het zaadvocht via de zaadleider richting prostaat. De bijbal bestaat uit talrijke kleine verzamelbuisjes. Soms ontstaat er een verwijding van zo'n buisje omdat het zaadtransport niet adequaat verloopt (b.v. bij ontsteking of ongeval). Vaak blijft zo'n verwijding klein, maar soms wordt deze groter en dan ontstaat een spermatocèle.

Operatieve behandeling hydrocèle / spermatocèle
Indien een spermatocèle of hydrocèle behandeld dient te worden, moet u geopereerd worden. De ingreep kan vaak in dagbehandeling of tijdens een korte opname verricht worden. Tevoren dienen de haren op de balzak geschoren te worden. De ingreep gebeurt onder algehele narcose of via een regionale anesthesie, met behulp van de ruggenprik. Voor de ingreep dient u nuchter te zijn. Wanneer je bloedverdunnende middelen gebruikt (Sintrom, Marcoumar, Ascal) zal deze medicatie in overleg met uw uroloog enige dagen tevoren gestaakt zijn. Ascal wordt meestal 5 dagen voor de ingreep gestopt. De uroloog maakt een snede in de balzak, via deze snede wordt de bal en bijbal geïnspecteerd en de hydrocèle of spermatocèle verwijderd. De huidwond wordt met oplosbare hechtingen gesloten. De ingreep duurt +/- 30 minuten.
Alternatieve behandeling
Soms wordt een hydrocèle behandeld door middel van aspiratie dat wil zeggen dat met een naald geprikt wordt in de vochtholte en het vocht opgezogen wordt. Soms wordt er hierna een stof ingebracht om verkleving van de wanden van de holte te bewerkstelligen. Deze techniek wordt soms nog toegepast indien operatie niet gewenst of mogelijk is, maar gaat gepaard met een hogere kans op terugkeer van de hydrocèle en infectie.
Nazorg
Na de operatie is het raadzaam een onderbroek te dragen die steun geeft (dus geen boxershort), ook 's nachts. Hiermee vermindert de kans op zwelling. De verbandgazen waarmee de balzak is ingepakt moeten 2 dagen blijven zitten, hierna kunt u het verband verwijderen en mag u weer douchen. Na 7 dagen is zwemmen meestal weer mogelijk. De eerste week na de ingreep is het verstandig rustig aan te doen. Zelf voelt u meestal het beste wat u wel en niet kunt. Vaak is er na de operatie een zwelling rondom de zaadbal, die pas geleidelijk uit zichzelf verdwijnt.
Mogelijke Complicaties, gevolgen na de ingreep
Soms ontstaat er na de ingreep een bloeduitstorting, overmatig pijn in het wondgebied of een infectie. Een blauwverkleuring van de wond komt geregeld voor en behoeft geen verdere behandeling. Zelden komt de hydrocèle terug (5%). Na een spermatocèle operatie is het mogelijk dat een nieuwe spermatocèle ontstaat. Van belang is dat de bijbal verantwoordelijk is voor transport van zaadcellen tussen zaadbal en prostaat. Daarom is het altijd mogelijk dat een operatie aan bijbal, zoals bij een spermatocèle (niet bij een hydrocèle) een afsluiting van dit transportsysteem veroorzaakt. Dit zou kunnen resulteren in sterilisatie aan de geopereerde zijde. Daarom dient terughoudend gehandeld te worden met behandeling van spermatocèles indien kinderwens nog aanwezig is. Bij een hydrocèle operatie is bovenstaand niet van toepassing.
Waneer moet er een behandeling plaatsvinden?